W toku postępowania przygotowawczego zgody na dostęp do akt (udostępnienie akt, sporządzenie odpisów i kserokopii, wydanie uwierzytelnionych odpisów i kserokopii) udziela organ prowadzący postępowanie przygotowawcze (Policja, prokurator). Podmioty uprawnione w tej sytuacji to: strony, obrońcy, pełnomocnicy oraz przedstawiciele ustawowi.

Odmowa udostępnienia akt następuje w formie zarządzenia z uzasadnieniem. Stronom przysługuje zażalenie na takie zarządzenie.

Przepisem szczególnym względem powyższej regulacji jest przepis art. 157 k.p.k., tzn. w tych wypadkach nie trzeba uzyskać zgody na udostępnienie akt; organ musi udostępnić określone dokumenty. Traktuje on, iż:

1. nie można odmówić stronie (w postępowaniu przygotowawczym - pokrzywdzony i podejrzany) zezwolenia na sporządzenie odpisu protokołu czynności, w której strona uczestniczyła lub miała prawo uczestniczyć, jak również dokumentu pochodzącego od niej lub sporządzonego z jej udziałem.
2. oskarżonemu na jego żądanie należy wydać bezpłatnie jeden uwierzytelniony odpis każdego orzeczenia. Odpis wydaje się z uzasadnieniem, jeżeli je sporządzono.

Zgodnie z art. 306 k.p.k. osobom uprawnionym do złożenia zażalenia na odmowę wszczęcia postępowania przygotowawczego, jak również na postanowienie o umorzeniu postępowania przysługuje prawo przejrzenia akt.

W postępowaniu przed sądem stronom (stroną postępowania sądowego nie jest pokrzywdzony, chyba że występuje w szczególnej roli np. powoda cywilnego lub oskarżyciela posiłkowego), podmiotowi określonemu w art. 416 k.p.k., obrońcom, pełnomocnikom i przedstawicielom ustawowym udostępnia się akta sprawy sądowej i daje możność sporządzenia z nich odpisów. Za zgodą prezesa sądu akta te mogą być udostępnione również innym osobom.

Na wniosek oskarżonego lub jego obrońcy wydaje się odpłatnie kserokopie dokumentów z akt sprawy. Kserokopie takie można wydać odpłatnie, na wniosek, również innym stronom, podmiotowi określonemu w art. 416 k.p.k., pełnomocnikom i przedstawicielom ustawowym. Prezes sądu może w razie uzasadnionej potrzeby zarządzić wydanie odpłatnie uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy (art. 156 k.p.k.)

Jeśli w toku postępowania sądowego akta sprawy zostały przesłane prokuratorowi, wówczas jest on obowiązany udostępnić je stronie, obrońcy lub pełnomocnikowi (art. 158 k.p.k.).

  do góry | do strony głównej: Prawo karne