Prawo karne
www.karne.pl
 Menu

SPRAWY KARNE

Przestępstwa często spotykane w praktyce

Posiadanie środka odurzającego lub substancji psychotropowych

stan prawny na 15.07.2011

Art. 62.
  1. Kto, wbrew przepisom ustawy, posiada środki odurzające lub substancje psychotropowe, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.
  2. Jeżeli przedmiotem czynu, o którym mowa w ust. 1, jest znaczna ilość środków odurzających lub substancji psychotropowych, sprawca podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.
  3. W wypadku mniejszej wagi, sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

Zasadnicza większość regulacji prawa polskiego dotyczących narkotyków i innych substancji psychoaktywnych ujęta została w ustawie z 29 lipca 2005 r o przeciwdziałaniu narkomanii. Ta kompleksowa regulacja zawiera bardzo szeroki zakres uregulowań, począwszy od zespołu definicji koniecznych dla precyzyjnego opisu kwestii związanych z narkotykami mających korzenie w naukach ścisłych (chemia, biologia), przez planowane działania edukacyjno wychowawcze, na przepisach karnych skończywszy. Zespół przepisów karnych, ujętych w przytaczanej ustawie jest dość szeroki i w dużym stopniu kazuistyczny. Znalazł się tam szereg regulacji dotyczących nielegalnej uprawy, udzielania czy reklamowania środków odurzających i substancji psychotropowych. Najczęściej jednak stosowanym w praktyce przepisem ustawy jest art. 62, dotyczący posiadania środków odurzających lub substancji psychotropowych wbrew przepisom ustawy.

Sama treść artykułu jest wyjątkowo zwięzła i prosta. Zgodnie z wykładnią językową ust. 1, każdy, kto posiada przy sobie jakąkolwiek ilość jakiegokolwiek że środków odurzających lub jakiejkolwiek substancji psychotropowej, podlega karze pozbawienia wolności w maksymalnym wymiarze 3 lat. Zgodnie z art. 4 ustawy:
25) substancja psychotropowa - każdą substancję pochodzenia naturalnego lub syntetycznego, działającą na ośrodkowy układ nerwowy, określoną w wykazie substancji psychotropowych stanowiącym załącznik nr 2 do ustawy;
26) środek odurzający - każdą substancję pochodzenia naturalnego lub syntetycznego działającą na ośrodkowy układ nerwowy, określoną w wykazie środków odurzających stanowiącym załącznik nr 1 do ustawy;

Taki stan prawny tworzy wyjątkowo szeroki zakres penalizacji. Znamię czasownikowe „posiadania”, jak w przypadku większości przestępstw, należy interpretować zgodnie z rozumieniem cywilnoprawnym – osoba nie musi być właścicielem danego środka lub substancji, wystarczy jedynie, by posiadała ją fizycznie.

Bardzo istotny przełom w interpretacji art. 62 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii może stanowić stosunkowo nowa droga interpretacyjna, dotycząca ilości substancji, której posiadanie spełnia znamiona przestępstwa. Zgodnie z wyrokiemSądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 7 grudnia 2006 r. (II AKa 249/06)”narkotyk będący przedmiotem przestępstwa z art. 62 ustawy z 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii musi spełniać nie tylko kryterium przynależności grupowej do związków wymienionych w załącznikach do tego aktu prawnego, ale również kryterium ilościowe pozwalające na jednorazowe użycie w celu osiągnięcia choćby potencjalnego efektu odurzenia lub innego charakterystycznego dla działania substancji psychotropowej”. Takie spojrzenie na opisywany typ przestępstwa, powracające coraz częściej w wyrokach sądów apelacyjnych, powoli torujące sobie drogę do świadomości sędziów sądów pierwszej instancji i funkcjonariuszy organów ścigania, pozwoliłoby uniknąć ocierających się o absurd sytuacji, w których sąd wymierzał karę osobom, które posiadały ilość narkotyku tak znikomą, że niemożliwą do zważenia.

Ustępy 2 i 3 art. 62 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii zakłada istnienie typu kwalifikowanego przestępstwa (ust. 2) i typu uprzywilejowanego (ust. 3). Z pierwszym przypadkiem mamy do czynienia w sytuacji, gdy osoba popełniająca czyn posiada znaczną ilość narkotyków. Zgodnie z wyrokiemSądu Najwyższego z dnia 1 marca 2006 r. (II KK 47/05), „miarą "znaczności" w rozumieniu art. 48 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 1997 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. z 1997 r. Nr 75, poz. 468 ze zm.), jak i art. 62 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. Nr 179, poz. 1484) może być także stosunek ilości określonych środków do potrzeb jednego człowieka uzależnionego od tych środków. Jeżeli zatem przedmiotem czynu jest taka ilość tych środków, która mogłaby zaspokoić tego rodzaju potrzeby co najmniej kilkudziesięciu uzależnionych, to należy przyjąć, że jest tych środków znaczna ilość.” Wyrok ten dotyczył poprzedniego stanu prawnego (pod rządami ustawy z 1997 r., stanowi on jednak wskazówkę interpretacyjną braną pod uwagę do dziś, powtarzaną również kilkakrotnie w wyrokach sądów apelacyjnych. Jeśli idzie zaś o ust. 3, pojęcie wypadku mniejszej wagi jest jak zwykle nieostre i od oceny składu sędziowskiego zależy, czy konkretny czyn zostanie w ten sposób zakwalifikowany.


Inne często spotykane przestępstwa


   
Copyright: © 2006 -2014 Kancelaria Adwokacka Adwokat Piotr Stączek | Zastrzeżenia prawne
do góry | strona główna: prawo karne