Problematyka tzw. przymusowych ma\u0142\u017ce\u0144stw w polskim ustawodawstwie pojawi\u0142a si\u0119 13.01.2023 r. w zwi\u0105zku z nowelizacj\u0105 Kodeks karnego. Wprowadzenie do kk przepis\u00f3w
\nart. 191b stanowi realizacj\u0119 zobowi\u0105zania wynikaj\u0105cego z art. 37 Konwencji Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej z dnia 11 maja
\n2011 r.<\/p>\n
Konwencja wprowadzi\u0142a obowi\u0105zek penalizacji umy\u015blnych dzia\u0142a\u0144 polegaj\u0105cych na zmuszaniu osoby doros\u0142ej lub dziecka do zawarcia ma\u0142\u017ce\u0144stwa, a tak\u017ce zwabieniu os\u00f3b na terytorium Strony lub innego pa\u0144stwa r\u00f3wnie\u017c w celu zmuszenia do zawarcia ma\u0142\u017ce\u0144stwa (art. 37 ust. 1 i ust. 2). Kryminalizacja przymusowego ma\u0142\u017ce\u0144stwa zosta\u0142a przekazana w\u0142adzom przez Komitet GREVIO, aby wspom\u00f3c pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie w tworzeniu ram prawnych.<\/p>\n
Art. 191b \u00a7 1 Kodeksu karnego penalizuje zmuszanie do zawarcia ma\u0142\u017ce\u0144stwa, zar\u00f3wno w rozumieniu prawa polskiego, jak i do zawarcia zwi\u0105zku o charakterze ma\u0142\u017ce\u0144skim zgodnym z tradycj\u0105 religijn\u0105 lub kulturow\u0105 sprawcy. \u00a7 2 dotyczy nak\u0142aniania do opuszczenia Polski w celu pope\u0142nienia czynu z \u00a7 1.<\/p>\n
Przepis art. 191b \u00a7 1 ma charakter\u00a0lex specialis<\/em>\u00a0w stosunku do art. 191 \u00a7 1 (zmuszanie poprzez zastosowanie przemocy wobec osoby lub gro\u017aby bezprawnej). Przepis ten pozostaje w zbiegu pomijalnym z\u00a0art. 190 \u00a7 1\u00a0k.k. (gro\u017aba), oczywi\u015bcie wtedy, gdy gro\u017aba bezprawna u\u017cyta przez sprawc\u0119 czynu z art. 191b mia\u0142a charakter gro\u017aby karalnej (wy\u0142\u0105czenie wielo\u015bci ocen nast\u0105pi przy zastosowaniu zasady konsumpcji, a przepisem konsumuj\u0105cym jest art. 191b). Nie mo\u017cna wykluczy\u0107 wyst\u0105pienia rzeczywistego zbiegu przepis\u00f3w z\u00a0art.156\u00a0lub\u00a0157\u00a0k.k. (ci\u0119\u017cki lub \u015bredni uszczerbek na zdrowiu), w przypadku gdy zastosowana przez sprawc\u0119 przemoc jest na tyle intensywna, \u017ce doprowadzi do wyst\u0105pieniu kt\u00f3rego\u015b z tych uszczerbk\u00f3w (cho\u0107 wydaje si\u0119, \u017ce w takich przypadkach regu\u0142\u0105 b\u0119d\u0105 jednak dwa czyny, a w rezultacie zbieg przest\u0119pstw).<\/p>\n Przepis ten zosta\u0142 umieszczony w rozdziale o przest\u0119pstwach przeciwko wolno\u015bci, co znajduje uzasadnienie \u2013 chodzi bowiem o ochron\u0119 swobody podejmowania decyzji. Artyku\u0142 191b chroni przede wszystkim wolno\u015b\u0107 jednostki do samodzielnego decydowania o zawarciu zwi\u0105zku. Dodatkowo, w zale\u017cno\u015bci od sytuacji, chronione mog\u0105 by\u0107 tak\u017ce godno\u015b\u0107, nietykalno\u015b\u0107 cielesna czy wolno\u015b\u0107 osobista.Przest\u0119pstwo to musi zosta\u0107 pope\u0142nione z u\u017cyciem przemocy, gro\u017aby bezprawnej, nadu\u017cycia zale\u017cno\u015bci lub wykorzystania trudnego po\u0142o\u017cenia ofiary. Kluczowe jest, \u017ce dzia\u0142ania sprawcy musz\u0105 bezpo\u015brednio prowadzi\u0107 do zawarcia przez pokrzywdzonego ma\u0142\u017ce\u0144stwa lub zwi\u0105zku o analogicznym charakterze. Konieczne jest zatem istnienie zwi\u0105zku przyczynowego mi\u0119dzy dzia\u0142aniem sprawcy a skutkiem.<\/p>\n Poj\u0119cie \u201ezwi\u0105zku odpowiadaj\u0105cego ma\u0142\u017ce\u0144stwu\u201d w kr\u0119gu kulturowym lub religijnym sprawcy jest nieostre i trudne do jednoznacznego zdefiniowania. Mo\u017ce obejmowa\u0107 tak\u017ce zwi\u0105zki os\u00f3b tej samej p\u0142ci, mimo \u017ce nie s\u0105 one uznawane za ma\u0142\u017ce\u0144stwo w \u015bwietle polskiego prawa.Wa\u017cnym elementem omawianego przepisu jest stosunek zale\u017cno\u015bci, kt\u00f3ry pozwala sprawcy wp\u0142ywa\u0107 na decyzje ofiary. Mo\u017ce on mie\u0107 charakter trwa\u0142y lub tymczasowy. Przest\u0119pstwo z art. 191b \u00a7 1 jest przest\u0119pstwem umy\u015blnym i wymaga zamiaru bezpo\u015bredniego \u2013 wynika to z celowego dzia\u0142ania sprawcy i zastosowanych przez niego \u015brodk\u00f3w.<\/p>\n Realizacja czynu zabronionego musi nast\u0105pi\u0107 za pomoc\u0105 przemocy, gro\u017aby bezprawnej lub przez nadu\u017cycie stosunku zale\u017cno\u015bci b\u0105d\u017a wykorzystanie krytycznego po\u0142o\u017cenia. Dla\u00a0 realizacji\u00a0 znamion\u00a0 typu\u00a0 z\u00a0 art.\u00a0 191b\u00a0 \u00a7\u00a0 1\u00a0 k.k.\u00a0 ustawa wymaga doprowadzenia innej\u00a0 osoby\u00a0 do\u00a0 zawarcia\u00a0 ma\u0142\u017ce\u0144stwa \u00a0lub\u00a0 zwi\u0105zku,\u00a0 kt\u00f3ry\u00a0 odpowiada\u00a0 ma\u0142\u017ce\u0144stwu w\u00a0 kr\u0119gu\u00a0 wyznaniowym\u00a0 lub\u00a0 kulturowym\u00a0 sprawcy.\u00a0 Zgodnie\u00a0 ze\u00a0 znaczeniem\u00a0 s\u0142ownikowym\u00a0 \u201edoprowadza\u0107\u201d\u00a0 oznacza\u00a0 \u201esta\u0107\u00a0 si\u0119\u00a0 przyczyn\u0105 czego\u015b, przyprawi\u0107 kogo\u015b o co\u015b, spowodowa\u0107 co\u015b, wywo\u0142a\u0107 co\u015b\u201d. Czasownik \u201edoprowadza\u201d\u00a0 zaliczany\u00a0 jest\u00a0 do\u00a0 znamion\u00a0 czynno\u015bciowo-skutkowych.\u00a0 Znami\u0119\u00a0 to\u00a0 wyst\u0119puje w opisie wielu przest\u0119pstw, wskazuj\u0105c na konieczno\u015b\u0107 zaistnienia ka\u017cdorazowo\u00a0 innego\u00a0 skutku.\u00a0 Jego\u00a0 u\u017cycie\u00a0 w\u00a0 art.\u00a0 191b\u00a0 \u00a7\u00a0 1\u00a0 k.k.\u00a0 przes\u0105dza\u00a0 o\u00a0 skutkowym\u00a0 charakterze\u00a0 omawianego\u00a0 typu\u00a0 przest\u0119pstwa. O\u00a0 doprowadzeniu,\u00a0 o\u00a0 kt\u00f3rym\u00a0 mowa\u00a0 w\u00a0 art.\u00a0 191b\u00a0 \u00a7\u00a0 1\u00a0 k.k.,\u00a0 mo\u017cna\u00a0 m\u00f3wi\u0107\u00a0 jedynie\u00a0 wtedy,\u00a0 gdy\u00a0 zachowanie\u00a0 sprawcy,\u00a0 odpowiadaj\u0105ce\u00a0 znamionom\u00a0 okre\u015blonym\u00a0 w\u00a0 tym\u00a0 przepisie,\u00a0 warunkuje\u00a0 zawarcie\u00a0 przez\u00a0 inn\u0105\u00a0 osob\u0119\u00a0 ma\u0142\u017ce\u0144stwa\u00a0 lub\u00a0 zwi\u0105zku\u00a0 odpowiadaj\u0105cego ma\u0142\u017ce\u0144stwu w kr\u0119gu wyznaniowym lub kulturowym sprawcy. Mi\u0119dzy zachowaniem\u00a0 sprawcy\u00a0 a\u00a0 aktem\u00a0 zawarcia\u00a0 ma\u0142\u017ce\u0144stwa\u00a0 lub\u00a0 zwi\u0105zku,\u00a0 kt\u00f3ry\u00a0 odpowiada\u00a0 ma\u0142\u017ce\u0144stwu\u00a0 w\u00a0 kr\u0119gu\u00a0 wyznaniowym\u00a0 lub\u00a0 kulturowym\u00a0 sprawcy,\u00a0 musi\u00a0 istnie\u0107 powi\u0105zanie\u00a0 o\u00a0 charakterze\u00a0 tak\u00a0 kauzalnym,\u00a0 jak\u00a0 i\u00a0 normatywnym.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Problematyka tzw. przymusowych ma\u0142\u017ce\u0144stw w polskim ustawodawstwie pojawi\u0142a si\u0119 13.01.2023 r. w zwi\u0105zku z nowelizacj\u0105 Kodeks karnego. Wprowadzenie do kk przepis\u00f3w art. 191b stanowi realizacj\u0119 zobowi\u0105zania wynikaj\u0105cego z art. 37 Konwencji Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej z dnia 11 maja 2011 r. Konwencja wprowadzi\u0142a obowi\u0105zek penalizacji umy\u015blnych dzia\u0142a\u0144 […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"wp-custom-template-pojedynczy-wpis-pl","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[230],"tags":[],"class_list":["post-290","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-news-pl"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/karne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/290","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/karne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/karne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/karne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/karne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=290"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/karne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/290\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":392,"href":"https:\/\/karne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/290\/revisions\/392"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/karne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=290"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/karne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=290"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/karne.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=290"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}